{"id":990,"date":"2024-08-22T17:29:17","date_gmt":"2024-08-22T17:29:17","guid":{"rendered":"https:\/\/alarmnews.rw\/?p=990"},"modified":"2024-08-22T17:29:17","modified_gmt":"2024-08-22T17:29:17","slug":"zambia-bafite-ubwoba-nyuma-yurupfu-rwimbwa-zirenga-400-zariye-ibigori-bihumanye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/2024\/08\/22\/zambia-bafite-ubwoba-nyuma-yurupfu-rwimbwa-zirenga-400-zariye-ibigori-bihumanye\/","title":{"rendered":"Zambia: bafite ubwoba nyuma y&#8217;urupfu rw&#8217;imbwa zirenga 400 zariye ibigori bihumanye"},"content":{"rendered":"<p>Minisiteri y&#8217;Ubuzima mu gihugu cya Zambia yatangaje ko itewe impungenge n&#8217;ubuzima bw&#8217;abaturage bariye ibigori cyangwa umutsima wabyo (kawunga), byahumanijwe n&#8217;uruhumbu nyuma y&#8217;urupfu rw&#8217;imbwa zirenga 400 mu kwezi gishizwe kwa Nyakanga.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Uruhumbu ni imwe mu ngaruka z&#8217;imihindagurikire y&#8217;ibihe zibasiye ibiribwa by&#8217;ibinyampeke biri mu bubiko(cyane cyane ibigori), rukaba ruje rukurikira amapfa yateye agace ka Afurika y&#8217;Amajyepfo no muri Zambia by&#8217;umwihariko.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-998\" src=\"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2024\/08\/ibigori_bihumanye_biteye_impungenge_muri_zambia-300x168.webp\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"168\" srcset=\"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2024\/08\/ibigori_bihumanye_biteye_impungenge_muri_zambia-300x168.webp 300w, https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2024\/08\/ibigori_bihumanye_biteye_impungenge_muri_zambia.webp 700w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p>Minisitiri w&#8217;Ubuzima muri icyo gihugu, Elijah Muchima, yatangaje ko mu bipimo 25 byafashwe mu nganda zisya ibigori, hafi 1\/2 cyabyo hagaragayemo uburozi bwitwa &#8216;aflatoxin&#8217; bukomoka ku ruhumbu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>N&#8217;ubwo Muchima avuga ko ibyavuye muri iryo suzuma bibahangayikishije cyane kubera ingaruka ku buzima bw&#8217;abaturage, ntabwo yeruye ngo avuge uko abariye ibyo bigori cyangwa umutsima wabyo bamerewe nyuma yo gupfusha imbwa nyinshi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Muchima avuga ko ibigori byangijwe n&#8217;uruhumbu byakuwe ku isoko, ndetse n&#8217;inganda zibitunganya zikaba zabaye zihagaritswe.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Minisiteri y&#8217;Ubuhinzi muri Zambia ivuga ko amapfa yibasiye icyo gihugu yagize ingaruka ku bahinzi barenga miliyoni imwe, nk&#8217;uko iyi nkuru ya BBC ikomeza ibitangaza.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Minisiteri y&#8217;Ubuhinzi ya Leta zunze Ubumwe za Amerika yakoze ubushakashatsi bugaragaza ko ifunguro ry&#8217;ibigori ryihariye 60% by&#8217;ibitera imbaraga mu byo abaturage ba Zambia bafata buri munsi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Impungenge ni nyinshi ku baturage ba Zambia kubera iyo mpamvu y&#8217;uko abariye ibigori cyangwa ifu yabyo ihumanye ari benshi.<\/p>\n<p>Hari umudepite witwa Sunday Chanda utavuga rumwe n&#8217;ubutegetsi muri Zambia watangaje ku rubuga nkoranyambaga X ko ari mu bapfushije imbwa nkuru 6 mu cyumweru kimwe, zizira kurya kawunga ihumanye.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Leta y&#8217;icyo gihugu ivuga ko irimo gukora iperereza mu duce twose twagezemo ibigori birimo uburozi bwa aflatoxin, ariko hakaba n&#8217;iririmo gukorwa n&#8217;ishyirahamwe ry&#8217;inganda zitunganya ibinyampeke, ngo hamenyekane aho byagiye bikomoka.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ishami ry&#8217;Umuryango w&#8217;Abibumbye rishinzwe ubuzima (OMS\/WHO) rivuga ko uburozi bwa aflatoxine bushobora guteza kanseri y&#8217;umwijima mu bantu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Minisiteri y&#8217;Ubuzima mu gihugu cya Zambia yatangaje ko itewe impungenge n&#8217;ubuzima bw&#8217;abaturage bariye ibigori cyangwa umutsima wabyo (kawunga), byahumanijwe n&#8217;uruhumbu nyuma y&#8217;urupfu rw&#8217;imbwa zirenga 400 mu kwezi gishizwe kwa Nyakanga.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":993,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-990","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-amakuru"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/990","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=990"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/990\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/media\/993"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=990"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=990"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kigaliinfo.com\/kinya\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=990"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}